این پست به چکیده ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی اختصاص داده شده است. در واقع برای آزمونی که در پیش دارید، باید ضوابطش را بدانید. این چکیده طراحی معماری به شما کمک میکند تا مطالب مهم را خیلی سریع وارد ذهنتان کنید و برای آزمون اماده شوید. در واقع مطالعه چکیده ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی، شب قبل از آزمون پیشنهاد میشود.
چکیده ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی بر اساس مباحث
ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی بیشتر بر اِعمال مقررات ملی ساختمان در یک طرح پیشنهادی تمرکز دارد. این آزمون، برخلاف آزمون‌های تستی، ترسیمی و عملکردی است و هدف آن سنجش توانایی مهندسان در انطباق ضوابط با طراحی واقعی است. چکیده ضوابط، بر اساس مبحث چهارم (الزامات عمومی ساختمان)، مبحث پنجم، مبحث سوم، مبحث دهم و… است. آزمون نظام مهندسی طراحی معماری، کمی سخت است، پیشنهاد میدهیم، ضوابط را کامل کامل بخوانید.
خرید کتاب های طراحی معماری با قیمت مناسب
برای دانلود رایگان یا خرید فیزیکی منابع آزمون نظام مهندسی معماری میتوانید به سایت ازبیلت بوک رجوع کنید. برای خرید میتوانید به پشتیبانی در تلگرام رجوع کنید یا به شماره02188831021 دفتر مرکزی تماس بگیرید
ضوابط تکمیلی و ابعادی حیاتی در آزمون طراحی معماری
رعایت دقیق ضوابط ابعادی و ارتفاعی که عمدتاً بر اساس مبحث چهارم (الزامات عمومی ساختمان) و ضوابط دسترسی و حریق است، برای قبولی در آزمون طراحی معماری ضروری است.
۱. ضوابط طراحی معماری بخش ارتفاع فضاها (ارتفاع مفید)
| فضای ساختمانی | ضابطه ارتفاعی | نکتهٔ آزمونی و توضیحات تکمیلی |
| واحدهای مسکونی | حداقل 2.60 متر | این حداقل ارتفاع باید برای تمامی فضاهای اصلی مانند اتاق‌ها، نشیمن و آشپزخانه رعایت شود. |
| پیلوت (بدون پارکینگ) | حداکثر 2.40 متر | اگر پیلوت به عنوان فضای باز، لابی یا ورودی استفاده شود. |
| پارکینگ | حداکثر 2.40 متر | این ارتفاع باید در تمامی مسیرهای تردد و توقف خودروها رعایت شود. |
| زیرزمین | حداقل 2.20 متر | ارتفاع مورد نیاز برای استفادهٔ مفید از زیرزمین (مانند انباری یا تأسیسات). |
| واحد تجاری | حداکثر 4.50 متر | ارتفاع استاندارد برای فضاهای تجاری. |
| خرپشته | حداقل 2.20 متر | ارتفاع مفید فضای دسترسی به بام. |
| ورودی پارکینگ | حداقل 1.80 متر (ارتفاع خالص) | این ارتفاع باید زیر هرگونه تیر یا تأسیسات در محل ورود خودروها تأمین شود. |
| نورگیر زیرزمین | حداکثر 0.90 متر (ارتفاع از کف همکف) | برای تأمین نور و تهویه جزئی زیرزمین، ارتفاع سطح نورگیر نباید از این مقدار تجاوز کند. |
۲. 🚪 ضوابط طراحی معماری بخش ابعاد فضای داخلی و راهروها
- عرض راهروهای داخلی: حداقل عرض مفید راهروهای داخل واحد مسکونی باید 0.90 متر باشد.
- عرض مفید درب‌های کلیدی:
- درب اصلی واحدها و فضاهای اصلی: حداقل 0.90 متر.
- درب‌های اتاق خواب: حداقل 0.80 متر.
- درب‌های سرویس بهداشتی و حمام: حداقل 0.60 متر (توجه:0.70 متر برای دسترسی بهتر توصیه میشود).
- ضوابط ابعادی سرویس بهداشتی (WC): حداقل ابعاد داخلی مورد نیاز 1.10 * 0.85 متر است.
- توالت ایرانی: در صورت استفاده، حداقل فضای طولی 1.50 متر از محور کاسه توالت الزامی است.
۳. ♿ ضوابط دسترسی معلولین (مبحث ۲۰)
این ضوابط در صورت تأکید آزمون بر رعایت ضوابط دسترسی آسان یا طراحی فضاهای مشاع/عمومی، حیاتی هستند:
- رمپ معلولین:
- حداکثر شیب مجاز: 8% (هشت درصد).
- پاگرد الزامی: پس از هر 9.00 متر طول رمپ، یک پاگرد حداقل 1.50 متری باید پیش‌بینی شود.
- آسانسور ویلچربر: ابعاد کابین آسانسور باید به گونه‌ای باشد که ویلچر بتواند در آن جای گیرد (معمولاً حداقل 1.10 *1.40 متر).
- سطح گردش ویلچر: در جلوی آسانسور و درب‌ها، یک فضای گردشی به قطر 1.50 متر (یا مربع 1.50 * 1.50 متر) باید تأمین شود تا ویلچر امکان چرخش داشته باشد.
- سرویس بهداشتی معلولین (در مشاعات): وجود یک سرویس بهداشتی مجزا با ابعاد حداقل 1.50 * 1.70 متر ضروری است.
۴. چکیده ضوابط ایمنی، حریق و نورگیری در طراحی معماری
- ارتفاع جان‌پناه: حداقل ارتفاع جان‌پناه (مانند نرده‌های بام، تراس و بالکن) باید 1.10 متر باشد.
- نرده‌های افقی: در صورت طراحی جان‌پناه با نرده‌های افقی، باید ضوابط مربوط به ارتفاع و فاصلهٔ اعضای نرده‌ها (برای جلوگیری از بالا رفتن کودکان) رعایت شود.
- عرض بازشوهای نورگیری: حداقل مساحت بازشوی پنجره برای تأمین نور و تهویه، نباید از یک پنجم 1/5 سطح کف فضا کمتر باشد.
مطلب مرتبط: ثبت نام آزمون نظام مهندسی معماری 1404
ضوابط مربوط به ضخامت دیوارها و جزئیات اجرایی در طراحی معماری
ضخامت‌گذاری صحیح دیوارها، به ویژه دیوارهای پیرامونی، حائل و دیوارهای آتش‌بند (مانند اطراف پله و آسانسور)، از الزامات مهم در آزمون طراحی معماری است که بر اساس ضوابط سازه‌ای و مباحث مقررات ملی (به خصوص مبحث ۴ و مبحث ۳) تعیین میشود.
۱. ضوابط طراحی معماری ضخامت دیوارهای سازه‌ای و پیرامونی
| نوع دیوار | حداقل ضخامت الزامی | دلیل یا مرجع ضابطه |
| دیوارهای پیرامونی (طبقات و همکف) | 20 سانتی‌متر | برای تأمین عایق حرارتی، صوتی و مقاومت سازه‌ای کافی. |
| دیوارهای اطراف پله و آسانسور | 20 سانتی‌متر | برای عملکرد به عنوان دیوار آتش‌بند و تأمین مقاومت در برابر حریق. |
| دیوار حائل زیرزمین (دیوار پیرامونی در تماس با خاک) | 30 سانتی‌متر | برای تحمل فشار جانبی خاک و تأمین ضخامت کافی جهت عایق‌کاری رطوبتی و حرارتی. |
| دیوارهای اطراف حیاط، حیاط خلوت و نورگیرها | 20 سانتی‌متر | جهت تأمین جدارهٔ مقاوم و ضوابط مربوط به نمای داخلی. |
دانلود فایل پی دی اف ضوابط طراحی معماری
۲. ضوابط طراحی معماری ضخامت دیوارهای داخلی و جان‌پناه‌ها
| نوع دیوار | حداقل ضخامت الزامی | نکات اجرایی |
| دیوارهای داخلی فضاها (تیغه‌های جداکننده) | 10 سانتی‌متر | این ضخامت برای دیوارهای غیرباربر و جداکنندهٔ داخلی کافی است. |
| دیوارهای جان‌پناه تراس | 10 سانتی‌متر | در صورت استفاده به عنوان بخشی از جان‌پناه (توجه به مهاربندی الزامی است). |
| دیوار جان‌پناه پشت بام | 20 سانتی‌متر | ضخامت بیشتر برای پایداری و تأمین ارتفاع ایمن. |
۳. ضوابط اجرایی جان‌پناه بام و تراس
- ارتفاع جان‌پناه بام: حداقل ارتفاع دیوار جان‌پناه از کف تمام‌شدهٔ پشت بام باید 110 سانتی‌متر (1.10 متر) در نظر گرفته شود.
- مهاربندی جان‌پناه تراس: در دیوارهای جان‌پناه تراس که طول افقی آن‌ها بیش از 5 متر است، باید برای پایداری و جلوگیری از واژگونی، توسط تیغه‌های دیوار عمودی که به سقف اتصال دارند، مهاربندی و تقویت شوند.
۴.ضوابط در طراحی معماری الزامات ترسیمی در نقشه‌ها
- مشخصات مصالح: جنس دیوارها باید به صورت کتبی و واضح در کنار پلان و در قسمت توضیحات فنی نقشه (لیست مصالح یا مشخصات عمومی) قید شود.
- ترسیم هاشور مقطع دیوار: ترسیم هاشور مقطع دیوار با مقیاس مناسب، داخل کلیهٔ دیوارهایی که در پلان‌ها و مقاطع برش خورده‌اند، الزامی است (این امر خوانایی نقشه را افزایش می‌دهد).
چکیده ضوابط طراحی معماری بخش نورگیر
این بخش از چکیده، بسیار دقیق و کاربردی از ضوابط نورگیری و حیاط خلوت (پاسیو) در طرح‌های مسکونی بر اساس مبحث چهارم مقررات ملی ساختمان است.
در طراحی معماری ساختمان‌های مسکونی، تأمین نور و تهویه کافی برای فضاها یک الزام قانونی است. ضوابط حیاط خلوت و نورگیرها بر اساس مساحت کل زمین و نوع فضایی که نور می‌گیرد، تعیین می‌شوند. این مقررات برای ساختمان‌های معمولی تا پنج طبقه روی همکف کاربرد دارند.
۱. ضوابط طراحی برای زمین‌های کوچکتر یا مساوی ۲۰۰ متر مربع
در زمین‌هایی که مساحت آن‌ها ۲۰۰ متر مربع یا کمتر است، ابعاد نورگیرها بر اساس درصدی از مساحت کل زمین محاسبه میشود:
برای فضاهای اصلی: فضاهایی مانند اتاق خواب‌ها، هال، نشیمن، پذیرایی و ناهارخوری که نیاز به نور زیاد دارند، باید به نورگیری دسترسی داشته باشند که حداقل مساحت آن معادل ۶% (شش درصد) مساحت کل زمین باشد. علاوه بر این، حداقل بعد نورگیر (کوچک‌ترین ضلع پاسیو) باید ۲ متر باشد.
برای فضاهای فرعی: فضاهایی مانند آشپزخانه و انباری، که نیاز نوری کمتری دارند، می‌توانند از نورگیری استفاده کنند که حداقل مساحت آن معادل ۳% (سه درصد) مساحت کل زمین باشد. در این حالت نیز حداقل بعد نورگیر باید ۲ متر رعایت شود.
۲. ضوابط برای زمین‌های بزرگتر از ۲۰۰ متر مربع
در زمین‌های بزرگتر از ۲۰۰ متر مربع، ابعاد نورگیرها به صورت متراژ ثابت تعیین می‌گردد، صرف نظر از درصد مساحت زمین:
- برای فضاهای اصلی: حداقل مساحت نورگیر باید ۱۲ متر مربع باشد. همچنین، حداقل بعد نورگیر باید ۳ متر در نظر گرفته شود.
- برای فضاهای فرعی: حداقل مساحت نورگیر باید ۶ متر مربع باشد. حداقل بعد نورگیر در این حالت نیز ۲ متر است.
۳. ضوابط طراحی معماری پنجره‌ها (زمانی که چند واحد از یک نورگیر استفاده می‌کنند)
یکی از مهم‌ترین نکات در آزمون طراحی، رعایت حریم خصوصی و نورگیری کافی است، به ویژه هنگامی که دو یا چند واحد مسکونی مستقل از یک نورگیر مشترک استفاده می‌کنند:
فضاهای اصلی روبروی هم: اگر پنجره‌های دو فضای اصلی (مانند دو اتاق خواب یا دو پذیرایی) از دو واحد مجزا روبروی هم قرار بگیرند، حداقل فاصله افقی آن‌ها باید ۶ متر باشد.
فضاهای فرعی روبروی هم: اگر پنجره‌های دو فضای فرعی (مانند دو آشپزخانه) روبروی هم باشند، این فاصله می‌تواند ۴ متر در نظر گرفته شود.
فضای اصلی و فرعی روبروی هم: در صورتی که پنجره یک فضای اصلی روبروی پنجره یک فضای فرعی قرار گیرد، حداقل فاصله افقی مورد نیاز ۴ متر خواهد بود.
در طراحی، اگر تمامی ابعاد و مساحت‌های گفته شده برای نورگیرها و پاسیوها به دقت رعایت شوند، مساحت این فضاها (پاسیوها) جزء زیربنای مفید ساختمان محسوب نخواهد شد. این یک مزیت طراحی است که به مهندس اجازه می‌دهد بدون احتساب متراژ نورگیر در تراکم ساختمانی، شرایط قانونی تأمین نور را رعایت کند.
چکیده ضوابط طراحی معماری بخش راه پله و آسانسور در ساختمان‌های مسکونی
با ادغام ضوابط مربوط به معلولین، ایمنی (آتش‌نشانی) و الزامات عمومی ساختمان در خصوص راه پله و آسانسور مورد نیاز در طرح‌های مسکونی، می‌توان به نتایج و ابعاد استاندارد زیر دست یافت:
1. 📏ضوابط ابعاد و مشخصات فنی راه پله در طراحی
| مورد | ضابطه کلیدی | توضیحات تکمیلی و منبع (مبحث ۴ و ۳) |
| ابعاد استاندارد باکس راه پله | حداقل 240 *480 سانتی‌متر (داخل به داخل) | این ابعاد برای جانمایی یک پله دوطرفه با عرض پاگرد و شعاع گردش استاندارد مناسب است. |
| ابعاد پله (کف و ارتفاع) | ارتفاع پله (h): حداکثر 17 سانتی‌متر عرض کف پله (r): حداقل 30 سانتی‌متر | فرمول استاندارد پله: 2h + r) باید بین 63 تا 64 سانتی‌متر باشد. این ابعاد، ضوابط مبحث ۴ و همچنین سهولت حرکت را تأمین میکند. |
| عرض پله و پاگرد | حداقل 120 سانتی‌متر (مخصوصاً در ساختمان‌های با اهمیت بالا یا عمومی) | در ساختمان‌های مسکونی کم‌اهمیت‌تر، حداقل عرض راه‌پله می‌تواند 110 سانتی‌متر باشد، اما 120 سانتی‌متر ایمن‌تر و مناسب ضوابط آتش‌نشانی است. |
| چشم پله | معمولاً بین 10 تا 20 سانتی‌متر (برای جانمایی نرده) | برای جلوگیری از سقوط و ایمنی، چشم پله نباید بیش از حد بزرگ باشد. |
| دیوار دور باکس راه پله | ضخامت 20 سانتی‌متر | برای تأمین مقاومت در برابر آتش‌سوزی (حداقل یک ساعت) مطابق با ضوابط مبحث ۳ (حفاظت در برابر حریق)، استفاده از دیوار 20 سانتی‌متری یا رعایت الزامات مقاومت در برابر آتش برای باکس پله الزامی است. |
2. ضوابط ابعاد و الزامات آسانسور در طراحی معماری
| مورد | ضابطه کلیدی | توضیحات تکمیلی و منبع (مبحث ۱۵ و ضوابط معلولین) |
| لزوم آسانسور | الزامی برای ساختمان‌های 4 طبقه روی پیلوت یا با ارتفاع بیش از 10.5 متر | در صورت نیاز به آسانسور، باید حداقل یک آسانسور مناسب برای حمل ویلچر در نظر گرفته شود. |
| ابعاد استاندارد آسانسور (4 تا 6 نفره) | ابعاد کابین داخلی: حداقل 110 *140 سانتی‌متر | این ابعاد استاندارد معلولین را تأمین میکند. |
| ابعاد باکس آسانسور | تقریباً 160 *200 سانتی‌متر (داخل به داخل) | ابعاد باکس (چاه) با توجه به نوع موتورخانه و سرعت آسانسور متغیر است، اما این ابعاد برای جانمایی یک کابین ویلچربر رایج مناسب است (sim 3.2 متر مربع). |
| لابی یا پاگرد جلوی آسانسور | حداقل 150 *150 سانتی‌متر | این فضا برای چرخش 360 درجه ویلچر و استفاده ایمن افراد معلول از آسانسور ضروری است (مطابق ضوابط معلولین). |
| دیوار دور باکس آسانسور | ضخامت 20 سانتی‌متر | مانند راه پله، به دلیل الزامات ایمنی و مقاومت در برابر آتش، دیوار چاه آسانسور باید ضخامت مناسب را داشته باشد. |
3. ضوابط تعداد مورد نیاز راه پله و آسانسور (ایمنی و تراکم)
| وضعیت ساختمان | ضابطه کلیدی | توضیحات تکمیلی و منبع (مبحث ۳ و ۴) |
| ساختمان‌های مسکونی کم‌تراکم | تک پله و تک آسانسور | در صورتی که تعداد واحدها در هر طبقه 4 واحد یا کمتر باشد و ارتفاع ساختمان کمتر از18 متر (یا حداکثر 5 طبقه روی پیلوت) باشد، یک واحد پله و آسانسور می‌تواند کفایت کند. |
| ساختمان‌های بلند یا پرواحد | حداقل دو واحد راه پله مجزا | اگر ارتفاع ساختمان بیش از 18 متر باشد (ساختمان‌های بلند) یا اگر تعداد واحدهای مسکونی در هر طبقه بیشتر از 4 واحد باشد، نیاز به حداقل دو خروج (دو راه‌پله مجزا) مطابق با ضوابط ایمنی و حریق مبحث ۳ است. |
| اهمیت راه‌پله دوم | تأمین خروج اضطراری | راه‌پله دوم (خروج اضطراری) باید به گونه‌ای طراحی شود که مسیر فرار ایمن در صورت مسدود شدن مسیر اصلی را فراهم کند. |
در اینجا یک چکیدهٔ جامع و کاربردی از ضوابط پارکینگ بر اساس مقررات ملی ساختمان (مبحث ۴) و سایر الزامات شهرسازی که در آزمون طراحی معماری حیاتی است، ارائه شده است.
خرید کتاب های طراحی معماری با قیمت مناسب
برای دانلود رایگان یا خرید فیزیکی منابع آزمون نظام مهندسی معماری میتوانید به سایت ازبیلت بوک رجوع کنید. برای خرید میتوانید به پشتیبانی در تلگرام رجوع کنید یا به شماره02188831021 دفتر مرکزی تماس بگیرید
چکیده ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی بخش پارکینگ
طراحی پارکینگ در آزمون معماری یکی از بخش‌های پرخطا است، زیرا نیازمند رعایت همزمان ابعاد خودرو، ابعاد دهانه، شیب رمپ و مسیرهای گردش استاندارد است.
۱. ضوابط طراحی ابعاد استاندارد فضاهای پارکینگ
| مورد | ضابطه الزامی | نکات کاربردی و مهم |
| ابعاد خالص یک واحد پارکینگ | حداقل *2.50 5.00 متر | این ابعاد حداقل فضا برای توقف یک خودرو است (با فرض یک طرف باز بودن). در عمل، برای پارکینگ‌های سخت‌تر، ابعاد بزرگتر توصیه میشود. |
| ابعاد خالص دو واحد پارکینگ (کنار هم) | حداقل 4.50 *5.00 متر | برای دو خودرو کنار هم به جای 5.00 متر، 4.50 متر کفایت میکند، زیرا عرض باز شدن درب‌ها هم‌پوشانی دارد. |
| ابعاد خالص سه واحد پارکینگ (کنار هم) | حداقل 6.75 *5.00 متر | به ازای هر خودرو، تقریباً 2.25 متر در نظر گرفته میشود (2.25 *3 = 6.75 متر). |
| حداقل ارتفاع سقف پارکینگ | حداقل 2.20 متر | این ارتفاع باید در تمامی مسیرهای تردد و توقف خودروها رعایت شود (از کف پارکینگ تا زیر تأسیسات). |
۲. ضوابط طراحی معماری دسترسی و مسیرهای گردش
- عرض مسیر دسترسی (در صورتی که پارکینگ در عمق نباشد):
- حداقل 3.00 متر (برای پارکینگ‌های کوچک با یک یا دو واحد).
- حداقل 3.50 متر (در صورت افزایش تعداد واحدها).
- عرض مسیر گردش (راهرو یا مانور جلوی پارکینگ‌ها):
- برای خروج و ورود راحت، فاصله بین دیوار مقابل تا ابتدای فضای پارکینگ (یا فضای پارکینگ‌های روبرو) باید حداقل 5.00 متر باشد. در صورت امکان، 5.50 متر یا بیشتر توصیه میشود.
- عرض دهانه ورودی پارکینگ (درب یا در پارکینگ):
- برای یک خودرو: حداقل 2.75 متر.
- برای دو خودرو (یا بیشتر): حداقل 5.00 متر.
۳. ضوابط طراحی معماری طراحی رمپ (شیبراه)
رمپ‌ها عناصر کلیدی برای اتصال ترازها هستند و شیب آن‌ها بسیار محدود است:
- شیب مجاز رمپ مستقیم:
- حداکثر 15% (پانزده درصد).
- شیب مجاز رمپ در پیچ (قوسی):
- حداکثر 12% (دوازده درصد).
- ایجاد قوس/صفحه گذر (Change of Grade):
- در ابتدای رمپ و انتهای رمپ (نقطه اتصال به معبر یا طبقه)، باید یک سطح صاف به طول حداقل 4.00 متر با شیب حداکثر 10% (ده درصد) در نظر گرفته شود. این کار برای جلوگیری از گیر کردن کف خودرو یا زیر سپر ضروری است.
۴. الزامات متفرقه پارکینگ
- محل استقرار پارکینگ: پارکینگ‌ها باید در طبقات همکف، زیرزمین یا زیرزمین‌های متعدد طراحی شوند. در صورت عدم امکان، می‌توان با رعایت ضوابط، در پیلوت یا فضاهای باز طراحی کرد.
- تعداد پارکینگ مورد نیاز: تعداد پارکینگ مورد نیاز بر اساس دستورالعمل‌های شهرداری و تراکم ساختمانی و معمولاً بر اساس زیربنای مفید یا تعداد واحدها تعیین میشود (مثلاً $1 پارکینگ برای هر واحد مسکونی).
این ضوابط چکیده‌ای از مهم‌ترین نکات در آزمون طراحی هستند. برای موفقیت، باید هنگام ترسیم، تمامی این ابعاد را به صورت دقیق و همزمان در نقشه اعمال کنید.
مطلب مرتبط: جزوه آزمون نظام مهندسی معماری
ضوابط طراحی داخلی فضاها (سرویس بهداشتی، اتاق خواب، نشیمن و آشپزخانه) در آزمون طراحی
ضوابط بسیار دقیق و کاربردی برای طراحی داخلی فضاها (سرویس بهداشتی، اتاق خواب، نشیمن و آشپزخانه) بر اساس مقررات ملی ساختمان و استانداردهای طراحی معماری است.
ضوابط طراحی فضاهای داخلی در آزمون معماری
رعایت تناسبات فضایی، دید و منظر، و دسترسی‌های صحیح در فضاهای داخلی (سرویس بهداشتی، اتاق خواب، نشیمن و آشپزخانه) از موارد کلیدی است که مستقیماً بر نمرهٔ نهایی طرح تأثیر می‌گذارد.
۱. چکیده ضوابط سرویس بهداشتی (حمام و توالت) در طراحی معماری
طراحی سرویس‌های بهداشتی باید ضمن حفظ حریم خصوصی، الزامات ابعادی و فنی را تأمین کند.
- ابعاد استاندارد:
- حداقل ابعاد فضای مفید (خالص) سرویس بهداشتی (حمام و توالت) باید 130 *150 سانتی‌متر باشد. این فضا باید بدون مزاحمت داکت یا لغاز ستون تأمین شود.
- حداقل اندازهٔ سرویس بهداشتی برای افراد معلول (در صورت لزوم) باید 180 * 160 سانتی‌متر باشد.
- جانمایی و دید:
- سرویس‌های بهداشتی نباید در دید مستقیم فضاهای عمومی مانند سالن پذیرایی قرار گیرند (پنهان‌سازی درب الزامی است).
- حمام باید در کنار اتاق خواب‌ها طراحی شود (ترجیحاً در فضای خصوصی).
- الزامات حلال و حرام:
- جهت قرارگیری سنگ توالت (ایرانی و فرنگی) باید خلاف جهت قبله جانمایی و ترسیم شود.
- توالت فرنگی الزامی: در واحدهای بالای ۳ اتاق خواب یا واحدهای با مساحت 150 متر مربع و بیشتر، جانمایی حداقل یک توالت فرنگی در فضای حمام یا توالت الزامی است.
- درب معلولین: درب سرویس بهداشتی معلولین باید رو به بیرون باز شود.
مطلب مرتبط: بودجه بندی آزمون نظام مهندسی معماری
۲. الزامات طراحی داکت تأسیسات در طراحی معماری
تأمین داکت برای تأسیسات (آشپزخانه، حمام و توالت) در تمامی طرح‌ها الزامی است.
- حداقل ابعاد داکت:
- داکت‌های مربع: حداقل 40 *40 سانتی‌متر فضای مفید داخلی.
- داکت‌های مستطیل: حداقل 60 *20 سانتی‌متر فضای مفید داخلی.
- جانمایی داکت: محل قرارگیری داکت‌ها باید به‌گونه‌ای طراحی شود که به هندسهٔ فضاها، تناسبات معماری و سیرکولاسیون حرکتی لطمه وارد نکند.
- نکته سازه‌ای: در تعبیه داکت‌ها، باید به محل قرارگیری تیرها توجه شود تا عبور تیر از داخل داکت باعث کاهش عرض مفید مورد نیاز نشود.
۳. ضوابط طراحی اتاق خواب در آزمون معماری
اتاق خواب‌ها باید حریم خصوصی، نور و فضای کافی برای استفادهٔ راحت را تأمین کنند.
- ابعاد اصلی:
- حداقل عرض اتاق خواب باید 270 سانتی‌متر باشد.
- حداقل مساحت اتاق خواب باید 9 متر مربع باشد.
- برای واحدهای بالای 75 متر مربع، طراحی حداقل یک اتاق خواب به مساحت 12 متر مربع (بدون کمد یا سرویس) با حداقل عرض 270 سانتی‌متر الزامی است.
- دسترسی و دید:
- ورودی اتاق خواب‌ها نباید در دید مستقیم فضاهای عمومی قرار گیرد.
- دسترسی اصلی مهمان به فضای پذیرایی نباید صرفاً از طریق راهرو یا فضای اتاق خواب‌ها انجام شود.
- عرض درب: حداقل عرض درب اتاق خواب 100 سانتی‌متر است.
- نورگیری: کلیهٔ اتاق خواب‌ها باید دارای نور طبیعی از طریق نورگیر استاندارد یا فضاهای باز (حیاط، حیاط خلوت، گذر) باشند.
- کمد دیواری:
- اتاق خواب‌ها باید دارای کمد دیواری باشند؛ در صورت محدودیت شدید، می‌توان یکی از خواب‌ها را بدون کمد طراحی کرد.
- حداقل عمق کمد دیواری باید 65 سانتی‌متر در نظر گرفته شود.
- اندازه‌گذاری طول و عمق کمد دیواری‌ها در پلان الزامی است.
۴. چکیده ضوابط سالن پذیرایی و نشیمن (عمومی و خصوصی) در طراحی معماری
سالن‌های پذیرایی باید فضای کافی برای چیدمان مبلمان و تردد را فراهم کنند و دید مناسبی داشته باشند.
- ابعاد اصلی: حداقل عرض سالن پذیرایی و نشیمن باید 380 سانتی‌متر در نظر گرفته شود.
- سیرکولاسیون: مسیر رفت‌وآمد و تردد در سالن پذیرایی باید به گونه‌ای طراحی شود که با فضای نشستن و چیدمان مبلمان تداخلی ایجاد نکند.
- نورگیری: تأمین نور طبیعی برای سالن پذیرایی از طریق نورگیر استاندارد یا فضای باز (حیاط، گذر) الزامی است.
- دسترسی مهمان: دسترسی اصلی مهمان به فضای پذیرایی صرفاً از طریق راهرو اتاق خواب‌ها یا فضاهای خصوصی ممنوع است.
مطلب مرتبط: قبولی تضمینی در آزمون نظارت معماری نظام مهندسی
۵. چکیده ضوابط طراحی معماری آشپزخانه و مطبخ
طراحی آشپزخانه باید متناسب با تعداد کابینت‌ها و فعالیت‌های پخت‌وپز باشد.
- ابعاد آشپزخانه:
- حداقل مساحت آشپزخانه باید 7.5 متر مربع باشد.
- حداقل عرض مفید آشپزخانه (یک طرف کابینت): 220 سانتی‌متر.
- حداقل عرض مفید آشپزخانه (دو طرف کابینت): 260 سانتی‌متر.
- فضای کار: حداقل فضای کار بین ۲ ردیف کابینت باید 125 سانتی‌متر در نظر گرفته شود.
- مطبخ (محل طبخ غذا):
- حداقل عرض مفید مطبخ باید 180 سانتی‌متر باشد.
- حداقل مساحت مطبخ باید 5.5 متر مربع باشد.
- نورگیری آشپزخانه‌های مستقل:
- آشپزخانه‌هایی که کاملاً توسط درب و دیوار محصور شده‌اند (آشپزخانه مستقل) باید دارای نور طبیعی باشند.
- محل طبخ غذا (مطبخ) نیز اگر محصور و مستقل باشد، باید از نور طبیعی استفاده کند.
جمع بندی و چکیده ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی
شب قبل از آزمون طراحی معماری، بدانید که موفقیت شما در اجرای دقیق “بایدها و نبایدهای” قانونی مبحث ۴ است، نه در خلاقیت صرف؛ بنابراین بر تثبیت اعداد حیاتی (ابعاد پارکینگ، رمپ، پله و ارتفاعات سقف) و مرور ضوابط چیدمان و اولویت‌بندی ترسیم (ابتدا ستون‌گذاری و پارکینگ، سپس فضاهای داخلی) تمرکز کنید. آرامش خود را حفظ کرده و مطمئن باشید که با دقت در اِعمال ضوابط، میتوانید طرحی بدون نقص و مطابق با الزامات ارائه دهید. این چکیده ضوابط آزمون طراحی معماری نظام مهندسی به شما کمک زیادی میکند.
به نظرتون من فقط همین چکیده ضوابط رو بخونم میتونم چنتا سوال معماری جواب بدم؟
سلام این چکیده برای شب ازمون عالیه. شب قبل از امتحان این چکیده معماری را بخوانید.