آموزش طراحی تاسیسات برق بیمارستان

در این صفحه، هر آنچه نیاز است در مورد طراحی برق بیمارستان بدانید، گفته شده است. اعم از مراحل طراحی برق بیمارستان، استانداردها، تقسین بندی برق بیمارستان و مواردی دیگری که یک کارشناس برق یا پیمانکار برق بیمارستان باید بداند، تدریس شده است. همچنین به قول معروف، زیر و بم این مبحث و حوزه پولساز را در دوره آموزش طراحی تاسیسات برق بیمارستان توضیح داده‌ایم ولی خواندن این مطلب، خالی از لطف نیست.

همچنین اگر علاقه‌مندید که تاسیسات برق فشار ضعیف و تاسیسات برق جریان ضعیف را به صورت جداگانه آموزش ببینید، در دو دوره آموزشی مجزا، به آموزش آن‌ها پرداخته‌ایم. جهت تهیه این دوره‌ها، از قسمت (انتخاب نوع فیلم آموزشی) می‌توانید دوره مورد نظر خود را انتخاب نمایید.

استانداردهای طراحی تاسیسات بیمارستان

استانداردهای طراحی تاسیسات بیمارستان pdf در ویرایش جدید، را نیز از آموزشگاه مهندسی ساختمان دانلود کنید. این استاندارد تحت عنوان نشریه 89 جزو یکی از مهم‌ترین استانداردهاست.  دوره آموزشی طبق استانداردهای نشریه 89 تولید شده است. در این کتاب، که به صورت پی دی اف منتشر شده، تمامی دستورالعمل ایمنی برق در بیمارستان نوشته شده است.

تقسیم بندی تاسیسات برقی بیمارستان از نظر ولتاژ

به طور کلی تاسیسات برقی ساختمان از نظر ولتاژ به 4 دسته تقسیم میشوند:

1. تاسیسات برقی با ولتاژهای خیلی ضعیف: این نوع تاسیسات برقی حداکثر به 50 ولت نیاز دارند و عموما مقدار موثر برای آن ها 24 ولت است.
2. تاسیسات برقی با ولتاژهای ضعیف: این دسته از تاسیسات برقی به جریان ضعیف بین 50 ولت الی 600 ولت نیاز دارند. ولتاژ مورد نیاز تاسیسات برق فشار ضعیف بیمارستان، با توجه به عوامل مختلف، در این رنج متغیر هستند.
3. تاسیسات برقی با ولتاژهای قوی: جریان مورد نیاز برای تاسیسات قوی، باید بیشتر از 600 ولت و حداکثر 6000 ولت است.
4. تاسیسات برقی با ولتاژهای خیلی قوی: این دسته از تاسیسات برقی به ولتاژهای خیلی قوی یعنی بیشتر 6000 ولت نیاز دارند.

لازم به ذکر است که ولتاژهای خیلی ضعیف جزو ولتاژهای بی خطر محسوب می شوند؛ اما ولتاژهای ضعیف غالباٌ خطرناک و ولتاژ های قوی کشنده هستند. از آنجایی که بیمارستان مکانی درمانی و حساسی است و افراد زیادی در آن حضور دارند؛ لذا تاسیسات برقی آن باید ایمن باشد و هیچگونه خطری را برای بیماران، کارکنان و افراد دیگر ایجاد نکند.

تاسیسات برقی فشار ضعیف و جریان ضعیف بیمارستان  در این محدوده 200، 380، 400، 415، 440، 480، 550 و 600 ولت است. در کشور ما، طبق استانداردهای ملی ساختمان، سیستم برق فشار ضعیف بیمارستان  به سیستم چهار سیمه سه‌فاز 400 ولت خط به خط و 230 ولت خط به خنثی اشاره دارد. اکثر وسایل برقی که در بیمارستان استفاده میشود، عموما از برق فشار ضعیف تغذیه می‌شوند تا برای بیماران و کارکنان خطر آفرین نباشد اما به دلیل عدم رعایت استانداردها و الزامات برق بیمارستان، ممکن است مشکلات زیادی ایجاد شود.

بخش های طراحی تاسیسات برق  بیمارستان

• طراحی سیستم های ارتباطی مانند تلفن، فکس و ... در بیمارستان
• طراحی سیستم برق رسانی اتاق عمل
• طراحی سیستم برق رسانی به اتاق های سی سی یو، ای سی یو، بخش و ...
• طراحی سیستم اتصال زمین (سیستم ارتینگ)
• طراحی سیستم اعلام حریق و اعلام نشت گاز
• طراحی سیستم های  دوربین مدار بسته بیمارستان
• طراحی سیستم های پخش صوتی  و پیام‌رسانی بیمارستان
• طراحی سیستم برق اضطراری (دیزل ژنراتور)
• طراحی سیستم برق سالم (استابلایزر) بیمارستان
• طراحی سیستم برق پشتیبان (UPS)
• طراحی سیستم ایزولاسیون (ترانس ایزوله)
• طراحی سیستم تابلو برق تاسیسات فشار ضعیف بیمارستان
• و…

طراحی تابلو برق تاسیسات فشار ضعیف و جریان ضعیف بیمارستان

یکی از مهم‌ترین‌ تجهیزات برای طراحی یک پروژه در رابطه با راه‌اندازی تاسیسات برق فشار ضعیف و جریان ضعیف بیمارستان، تابلو برق فشار ضعیف است. تابلو برق‌ها که از وسایل برقی محافظت و کنترل میکند؛ عضو حیاتی بیمارستان‌ها و دیگر مراکز درمانی، صنعتی، تجاری و ... است. از آنجایی که طراحی تاسیسات برق بیمارستان پیچیده و حساس است، لذا طراحی تابلو برق آن به دانش و مهارت نیاز دارد. طراحی تابلو برق بیمارستان باید به نحوی باشد تا کلیه کارکنانی که با تجهیزات برقی سر و کار دارند به راحتی بدون هیچ ابهاماتی با آن کار کنند.

طراحی سیستم یو پی اس بیمارستان

یکی از مهم‌ترین بخش‌ها در طراحی تاسیسات برقی بیمارستان، طراحی سیستم یو پی اس است.  با استفاده از این دستگاه، انواع دستگاه‌های فشار ضعیف مانند تجهیزات موجود در اتاق‌های عمل و  احیا مانند  آی‎سی‎یو و سی‎سی‎یو و تجهیزات آزمایشگاهی بسیار پیشرفته مانند دستگاه های ام‎آر‎آی، سی‎تی‎اسکن، سونوگرافی،  و تصویربرداری اشعه ‎ایکس در برابر شوک الکتریکی محافظت میشود.

به طور کلی طراحی تاسیسات فشار ضعیف و جریان ضعیف بیمارستان باید به نحوی باشد تا سطح امنیت جانی افرادی که با دستگاه سر و کار دارند، به طور حداکثری حفظ شود و از خراب شدن سیستم‌های حیاتی همچون دستگاه‌های اکسیژن ساز، مانیتورهای علائم حیاتی، الکتروشوک، الکتروکوتر و... جلوگیری به عمل آید.

توجه به استاندارد کابل‌های تاسیسات برقی فشار ضعیف و جریان ضعیف بیمارستان

یکی از مهمترین موضوعاتی که در طراحی تاسیسات برقی فشار ضعیف و جریان ضعیف بیمارستان بسیار اهمیت دارد و تیم مهندسی باید بر روی آن اشراف کامل داشته باشد؛ انتخاب مناسب ترین کابل برای هر یک از تاسیسات برقی است.

کابل‌ها در تاسیسات برقی به عنوان رساناهای الکتریسیته، صوت، امواج رادیویی و ... کاربرد دارند که با توجه به نوع سیستم و ولتاژ مورد نیاز انتخاب میشوند.

به طور مثال کابل های سیستم‌های برق رسانی و پریز با کابل سیستم‌های اعلام حریق، دوربین مدار بسته، برق یو پی اس و ... تفاوت دارد. هر یک از کابل‌ها دارای ویژگی های خاصی هستند که دقیقا مناسب یک تاسیسات برق می باشند.

مراحل کلی طراحی تاسیسات برق بیمارستان عبارتند از:

1. جمع آوری اطلاعات برای نقشه کشی برق بیمارستان:

• مشخصات کلی بیمارستان: نوع کاربری (عمومی، تخصصی، آموزشی و ...)، تعداد تخت‌ها، مساحت، تعداد طبقات و ...
• مشخصات تقاضای برق: حداکثر و حداقل مصرف برق در طول شبانه روز، سرانه مصرف برق برای هر تخت و ...
• مشخصات منبع برق بیمارستان: نوع منبع (شبکه برق شهری، ژنراتور و ...)، ولتاژ و فرکانس برق منبع، ظرفیت و محدودیت های منبع
• محدودیت‌های فضایی: محل احداث پست برق، تابلوهای برق، دیزل ژنراتور و ...
• الزامات و استانداردهای ایمنی برق بیمارستان: ضوابط و مقررات ملی و بین المللی مرتبط با تاسیسات برق بیمارستان‌ها، الزامات خاص مربوط به بخش‌های مختلف درمانی (مانند اتاق عمل، ICU و ...)

2. آنالیز و محاسبات برق بیمارستان:

• محاسبه بار الکتریکی بیمارستان: تعیین حداکثر تقاضای برق با توجه به نوع کاربری، تعداد تخت ها و تجهیزات الکتریکی موجود
• انتخاب سایز کابل ها و سیم ها: با توجه به بار الکتریکی، طول مسیر و افت ولتاژ مجاز
• محاسبه ظرفیت دیزل ژنراتور: با توجه به حداکثر تقاضای برق و ضریب اطمینان
• محاسبات مربوط به سیستم ارتینگ: تعیین نوع سیستم ارتینگ، سایز هادی ارت و محل قرارگیری چاه ارت
• محاسبات مربوط به سیستم روشنایی بیمارستان: تعیین نوع و تعداد چراغ‌ها، میزان روشنایی مورد نیاز برای هر بخش و نحوه جانمایی آنها

3. انتخاب تجهیزات تاسیسات برقی بیمارستان:

• انتخاب پست برق: با توجه به ظرفیت مورد نیاز، نوع و سطح حفاظت
• انتخاب تابلوهای برق: با توجه به نوع کاربری، ظرفیت، تعداد و محل نصب آنها
• انتخاب دیزل ژنراتور: با توجه به ظرفیت، نوع سوخت، نوع استارت و سطح صدا
• انتخاب سیستم ارتینگ: با توجه به نوع سیستم، سایز هادی ارت و محل قرارگیری چاه ارت
• انتخاب تجهیزات روشنایی: با توجه به نوع و تعداد چراغ ها، میزان روشنایی مورد نیاز برای هر بخش و نحوه جانمایی آنها

4. رسم نقشه برق بیمارستان:

• نقشه کلی سیستم برق: شامل محل احداث پست برق، تابلوهای برق، دیزل ژنراتور، چاه ارت و مسیر کابل ها
• نقشه های جزئی: شامل جزئیات اتصالات، تابلوها، سیستم ارتینگ و روشنایی

5. بررسی و تایید نقشه ها:

• توسط مهندسان ناظر و بازرسان: از نظر انطباق با ضوابط و مقررات، ایمنی و کارایی
• توسط کارفرما: از نظر مطابقت با نیازها و انتظارات

بخش های مهم طراحی تاسیسات برق بیمارستان

سیستم ارت مناسب و اتصال به زمین بدنه تجهیزات

یکی از مهم‌ترین بخش های طراحی تاسیسات برق بیمارستان، بخش سیم ارت و چاه ارت است.  این بخش باعث ایجاد حفاظت الکتریکی پرسنل و بیماران در مقابل جریان های نشتی، پارازیت‌ها و نویزها میشود.

بخش ارت بیمارستان سبب حذف اثرات امواج الکترومغناطیسی ناشی از تجهیزات برقی اطراف بیمار (موبایل، تلویزیون و غیره) میشود.

الزامات مربوط به ارت:

• عمق چاه ارت: حداقل 2 متر تا حداکثر 8 متر
• قطر چاه ارت: حدود 80 سانتی متر یا کمتر

مقاومت مخصوص خاک:

• خاک های کشاورزی و رسی: عمق کمتر
• خاک های شنی و سنگلاخی: عمق بیشتر
• اندازه گیری مقاومت مخصوص خاک با دستگاه های مخصوص
• در صورت عدم دسترسی به رطوبت در عمق 2-4 متر، نیازی به حفر بیش از 6 متر نیست

 انواع سیستم ارت در بیمارستان

• سیستم TN-S: در این سیستم، هادی محافظ (PE) از هادی خنثی (N) جدا است. این سیستم برای بیمارستان‌ها مناسب‌تر است زیرا ایمنی بیشتری را فراهم می‌کند.
• سیستم TT: در این سیستم، بدنه تجهیزات به یک الکترود ارت محلی متصل می‌شود. این سیستم در مواردی که دسترسی به سیستم زمین مشترک دشوار است، استفاده می‌شود.
• سیستم IT: در این سیستم، نقطه خنثی ترانسفورماتور به زمین متصل نیست. این سیستم در اتاق‌های عمل و بخش‌های حساس استفاده می‌شود.

ترانس ایزوله بیمارستانی

ترانس ایزوله بیمارستانی (Hospital Isolation Transformers) یک نوع ترانسفورماتور ویژه است که در مراکز درمانی و بیمارستانی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این تجهیز برای جلوگیری از خطر شوک الکتریکی و حفاظت از تجهیزات الکترونیکی بیمارستانی طراحی شده است. این بخش جزو، یکی دیگر از مهم ترین بخش های تاسیسات الکتریکی بیمارستان است.

از مزیت های ترانس ایزوله بیمارستانی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

• جلوگیری از خطر شوک الکتریکی: ترانس ایزوله بیمارستانی با جدا کردن سیستم بیمارستان از شبکه برق شهری، هر بخش را با تجهیزات خود به طور بهینه عایق‌بندی می‌کند و از خطر شوک الکتریکی جلوگیری می‌نماید.
• حفاظت از تجهیزات الکترونیکی: تجهیزات بیمارستانی بسیار حساس و غیرقابل جایگزینی هستند. ترانس ایزوله با جدا کردن این تجهیزات از شبکه برق شهری، آن‌ها را در برابر آسیب‌های متعدد، از جمله شوک‌های الکتریکی محافظت می‌کند.
• کاهش نویز در شبکه برق: این تجهیز به خوبی از تداخل‌های الکتریکی محافظت کرده و باعث کاهش نویز در شبکه برق می‌شود. بنابراین، سلامت و ایمنی تجهیزات پزشکی برای مدت طولانی تضمین می‌گردد.
• افزایش طول عمر تجهیزات: با جدا کردن تجهیزات بیمارستانی از جریانات برق شهری، این ابزارآلات در برابر آسیب‌های ناشی از شوک‌های الکتریکی محافظت شده و طول عمر و سلامت آن‌ها افزایش می‌یابد.
• در مجموع، ترانس ایزوله بیمارستانی با ارائه این مزایا، ایمنی و سلامت محیط بیمارستان را تضمین می‌کند و از تجهیزات گران‌قیمت پزشکی محافظت می‌نماید.

طراحی سیستم برق سالم (استابلایزر) بیمارستان: یک ضرورت حیاتی

طراحی سیستم برق سالم در بیمارستان‌ها، به ویژه با استفاده از استابلایزر، از اهمیت بالایی برخوردار است. نوسانات برق، قطعی‌های ناگهانی و کیفیت پایین برق می‌توانند عملکرد تجهیزات پزشکی حساس را مختل کرده و در نتیجه، جان بیماران را به خطر اندازند.

چرا به استابلایزر در بیمارستان نیاز داریم؟

حساسیت تجهیزات پزشکی: تجهیزات پزشکی مانند دستگاه‌های تصویربرداری، ونتیلاتور و دستگاه‌های دیالیز به ولتاژ و فرکانس ثابت نیاز دارند. نوسانات برق می‌تواند به این تجهیزات آسیب رسانده و حتی باعث خرابی آن‌ها شود.

ایمنی بیماران: قطعی برق در اتاق عمل یا بخش مراقبت‌های ویژه می‌تواند عواقب جبران‌ناپذیری داشته باشد. استابلایزر با تامین برق پایدار، ایمنی بیماران را تضمین می‌کند.

کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری: نوسانات برق می‌تواند عمر مفید تجهیزات پزشکی را کاهش دهد و هزینه‌های تعمیر و نگهداری را افزایش دهد. استفاده از استابلایزر باعث افزایش طول عمر تجهیزات و کاهش هزینه‌های جانبی می‌شود.

سیستم حفاظت در برابر اضافه ولتاژ (SPD):

یکی دیگر از بخش های مهم در طراحی برق بیمارستان، سیستم  محافظت از تجهیزات در برابر اضافه ولتاژهای ناشی از صاعقه، کلیدزنی و نویزهای الکترومغناطیسی است. SPD های مختلف با سطح حفاظتی مناسب برای هر بخش از بیمارستان باید در نظر گرفته شود.

سیستم برق بخش‌های ویژه ICU - CCU

بخش‌های ویژه مانند ICU و CCU به دلیل حساسیت بالای تجهیزات پزشکی و جان بیماران، به یک سیستم برق بسیار پایدار و قابل اعتماد نیاز دارند. نوسانات برق، قطعی‌های ناگهانی و کیفیت پایین برق می‌توانند به شدت عملکرد تجهیزات پزشکی را تحت تاثیر قرار داده و جان بیماران را به خطر اندازند.

استفاده از UPS با ظرفیت بالا و سیستم‌های مانیتورینگ دقیق در این بخش از بیمارستان ضروری است. استانداردهای بین‌المللی مانند IEC و IEEE نیز در طراحی سیستم‌های برق بیمارستان‌ها و استاندارد  ISIRI و همچنین مقررات ملی ساختمان (مبحث 13) مورد توجه قرار می‌گیرند.

در صورت علاقه مند به تاسیسات بیمارستان و مهارت داشتن و کم و بیش در این شغل، پیشنهاد میدهیم، که دوره آموزش طراحی برق بیمارستان را تهیه کنید. شما می‌توانید با یادگیری اصول طراحی این سیستم‌ها، به یک متخصص ارزشمند و موفق در این حوزه تبدیل شوید. از سیستم‌های برق اضطراری گرفته تا راه‌کارهای افزایش قابلیت اطمینان، همه و همه در این دوره آموزشی تاسیسات برق بیمارستان به طور کامل پوشش داده می‌شوند.

لازم به ذکر است که اگر پیش از خرید دوره آموزش طراحی تاسیسات برق بیمارستان ما، به مشاوره رایگان نیاز داشتید، با شماره 88831021-021 تماس حاصل فرمایید تا شما عزیزان را راهنمایی کنیم. همچنین در صورت بروز هرگونه مشکل، ما را مطلع کنید تا با پشتیبانی همیشگی، مشکل را در اسرع وفت، رفع نماییم.